Wpływ lokalizacji centrów dystrybucji na konkurencyjność przedsiębiorstw
Aktualnie mamy do czynienia z rynkiem o wysokiej konkurencyjności, dlatego przedsiębiorstwa nie tylko starają się wymyślać innowacyjne produkty, ale także opierają swoją przewagę konkurencyjną na działaniach marketingowych oraz logistycznych. Od początku 2013 roku firmy przywiązują zdecydowanie większą uwagę do ilości oraz położenia geograficznego swoich magazynów, przy czym powinno ono w największym stopniu usprawniać proces dystrybucji towarów do docelowego klienta. Decyzje dotyczące rozmieszczenia przestrzeni składowania bezpośrednio przekładają się na elastyczność operacyjną całego przedsiębiorstwa.
Sektor FMCG i wymagania dotyczące szybkości dostaw
Rozmieszczenie powierzchni magazynowej ma największe znaczenie dla przedsiębiorstw z sektora FMCG (fast-moving consumer goods). W tej właśnie branży zlokalizowanie parków logistycznych może mieć zauważalny wpływ na długość czasu dostawy towaru, licząc od chwili złożenia konkretnego zamówienia do momentu jego otrzymania przez klienta. Najbardziej optymalny czas tego rodzaju dostawy, który pozwoli na utrzymanie przewagi konkurencyjnej, to maksymalnie dwie godziny. Z tego względu w 2013 roku rozpoznawalny jest trend wynajmowania mniejszych powierzchni magazynowych, ale w kilku najważniejszych lokalizacjach.
Firmy, które nie mogą sobie na takie rozproszenie pozwolić, wybierają takie położenie geograficzne, które jest dla nich najważniejsze z punktu widzenia dystrybucji towarów. Strategia ta wymaga precyzyjnej analizy tras dostawczych oraz prognozowania wolumenów zamówień w poszczególnych regionach. Przedsiębiorstwa prowadzące sprzedaż wielokanałową często decydują się na hybrydowy model rozmieszczenia – łącząc jedno duże centrum dystrybucyjne z kilkoma satelitarnymi punktami składowania w pobliżu głównych aglomeracji.
Dostępność wykwalifikowanej kadry jako czynnik lokalizacyjny
Przedsiębiorstwa coraz częściej decydują się na wybór mniej korzystnej pod względem czasu dostawy lokalizacji, na rzecz takiej, gdzie istnieje możliwość znalezienia na rynku pracy najlepiej wykwalifikowanych specjalistów w dziedzinie logistyki, spedycji i transportu. W tej kwestii prym wiodą województwo mazowieckie, a w szczególności region Warszawy oraz Centralna Polska i Górny Śląsk. Rozwój w tym zakresie zauważany jest także w okolicach takich miast jak Kraków, Wrocław oraz Poznań.
Wybór lokalizacji z uwzględnieniem dostępności kadry wynika z rosnącego znaczenia kompetencji w zarządzaniu łańcuchem dostaw. Firmy zdają sobie sprawę, że nawet najnowocześniejsza infrastruktura nie zapewni efektywności bez odpowiednio przeszkolonego personelu. Regiony o ugruntowanej tradycji logistycznej oferują nie tylko większą pulę kandydatów, ale także ekosystem składający się z uczelni kształcących specjalistów, firm szkoleniowych oraz dostawców technologii wspierających procesy magazynowe.
Infrastruktura transportowa i dostęp do węzłów komunikacyjnych
Niemniej istotną kwestią przy doborze umiejscowienia powierzchni magazynowej, którą przedsiębiorstwo zdecyduje się wynajmować, jest jej okoliczna infrastruktura, dostęp do szlaków komunikacyjnych, linii kolejowych oraz portów lotniczych. W zależności od tego, czy firma będzie potrzebowała jedynie szybkiego dostępu do jej pozostałych centrów dystrybucji, czy też współpracuje z przedsiębiorstwami za granicą, wybór parku logistycznego będzie miał zupełnie inne argumenty za i przeciw.
Przedsiębiorstwa eksportujące towary priorytetowo traktują bliskość przejść granicznych oraz węzłów intermodalnych, umożliwiających sprawną zmianę środka transportu. Z kolei firmy obsługujące głównie rynek krajowy kierują się dostępnością dróg ekspresowych i autostrad łączących najważniejsze miasta. Dodatkowo znaczenie ma przewidywany rozwój infrastruktury – decyzje lokalizacyjne podejmowane są z perspektywą kilkuletniej działalności, dlatego plany budowy nowych dróg czy rozbudowy linii kolejowych stanowią ważny element analizy.
Optymalizacja kosztów w dobie wyzwań gospodarczych
Współczesne trendy związane z tak dużą ilością czynników przy wyborze powierzchni magazynowej na wynajem mają swoje podłoże w kryzysie gospodarczym, który dosięgnął również przedsiębiorstwa z branży FMCG. Starają się one obniżać koszty działalności do niezbędnego minimum, poszukując optymalnych rozwiązań w kwestii logistyki i magazynowania towarów. Koszty samego dowozu mają tutaj równie wielkie znaczenie, gdyż z dystrybucji nie można w żaden sposób zrezygnować.
Zwiększając liczbę lokalizacji powierzchni magazynowej, zostają pomniejszone koszty działalności operacyjnej związane z transportem ostatniej mili. Model ten pozwala na skrócenie średniego dystansu pokonania przez pojazdy dostawcze, co przekłada się nie tylko na niższe zużycie paliwa, ale również na zwiększenie liczby realizowanych dostaw w jednostce czasu. Dodatkowo redukcji ulegają koszty związane z obsługą reklamacji wynikających z opóźnień lub uszkodzeń towaru podczas długiego transportu.
Równowaga pomiędzy liczbą lokalizacji a kosztami utrzymania
Strategia wielopunktowego rozmieszczenia magazynów wiąże się jednak z koniecznością sprawnego zarządzania większą liczbą obiektów, co generuje dodatkowe koszty administracyjne oraz wymaga zaawansowanych systemów informatycznych synchronizujących poziomy zapasów. Przedsiębiorstwa muszą znaleźć optymalny punkt równowagi pomiędzy korzyściami płynącymi z bliskości klienta a wydatkami związanymi z utrzymaniem dodatkowych punktów składowania. Analiza opłacalności uwzględnia nie tylko koszty najmu, ale także wynagrodzenia personelu, zużycie mediów oraz inwestycje w sprzęt magazynowy.
Elastyczność umów najmu jako odpowiedź na zmienność rynku
W obliczu niepewności gospodarczej przedsiębiorstwa poszukują elastycznych form współpracy z właścicielami powierzchni magazynowych. Coraz popularniejsze stają się umowy przewidujące możliwość rozszerzenia lub redukcji wynajmowanej przestrzeni w zależności od bieżących potrzeb. Taka elastyczność pozwala firmom dostosowywać strukturę magazynową do sezonowych wahań popytu oraz dynamicznie reagować na zmiany strategii biznesowej bez konieczności ponoszenia kar umownych za wcześniejsze rozwiązanie kontraktu.
Deweloperzy parków logistycznych odpowiadają na te potrzeby, oferując moduły o zmiennej powierzchni oraz możliwość sukcesywnego zwiększania zajmowanej przestrzeni. Rozwiązanie to szczególnie doceniają przedsiębiorstwa będące w fazie wzrostu, które planują ekspansję, ale nie chcą od razu angażować kapitału w nadmiarową powierzchnię. Możliwość testowania różnych lokalizacji przed podjęciem długoterminowych zobowiązań staje się konkurencyjną przewagą wynajmujących.
